БАШҠОРТ ХАЛҠ ЙЫРҘАРЫ

Х.Әхмәтов, А.Харасов, Л.Лебединский

(1954г)

Башҡорт халыҡ йырҙары

Төҙөүселәрҙән

От составителей

СОВЕТ ЙЫРҘАРЫ - СОВЕТСКИЕ ПЕСНИ

1. Ленин тураһында. О Ленине

2. Сталин тураһында. О Сталине

3. Рус халҡына - дан! Русскому народу - слава!

4. Һайлау йыры. Песня о выборах

5. Колхоз уттары. Колхозные огни

6. Колхоз ере. Колхозная земля

7. Аҡ күгәрсен. Белый голубь

8. Ударник

9. Золотой

10 ...Ғынала. Плясовая

11. Хат. Письмо

12. Быйыл йәйҙе. Нынче летом

13. Һәләүек. Селеук

14. Зәйнәбем. Зайнаб

15. Ай-ли, Гөлбикә. Ай-ли, Гюльбикя

16. Бейе, егет. Пляши, джигит

17. Беҙҙең колхоз. Наш колхоз

18. Айҙар ғынайым. Плясовая

19. Наза

20. Косилка, молотилка

21. Бүләк. Подарок

22. Димлә ҡыҙҙың сибәрен. Сватай девушку-красавицу

23. Колхоз таҡмағы. Колхозный такмак

24. Әсмә комсомолка. Асма комсомолка

25. Гөлкәйем. Гюлькаем

26. Ҡайтыр әле. Он вернется

27. Бейер ул. Он попляшет

28. Салауат. Салават

ОКТЯБРЬГӘ ТИКЛЕМГЕ ЙЫРҘАР - ДООКТЯБРЬСКИЕ ПЕСНИ

29. Урал

29а. Урал (вариант)

30. Салауат. Салават

30а. Салауат. Салават (вариант)

30б. Салауат. Салават (вариант)

30в. Салауат. Салават (вариант)

31. Буранбай

31а. Буранбай (вариант)

32. Бейеш. Бииш

33. Ҡаһым түрә. Кахым туря

33а. Ҡаһым түрә. Кахым туря (вариант)

34. Ғайса батыр. Гайса-батыр

35. Әрме. Армия

36. Эскадрон

37. Һыр. Сыр-Дарья

38. Карауан Һарай. Караван-сарай

39. Һыбай ҡашҡа. Кавалерийский конь со звездочкой на лбу

40. Ерән ҡашҡа. Рыжий конь со звездочкой на лбу

41. Ағиҙел. Ак-идель

42. Кәмәлек. Камалек

43. Үткән ғүмер (Ҡалды...). Пройденная жизнь

44. Тәфтиләү. Тевкелев

44а. Тәфтиләү. Тевкелев (вариант)

45. Шаһибәрәк. Шигибаряк

46. Төйәләҫ. Тюяляс

47. Ғумәров. Гумеров

48. Ҡуңыр буға. Буренушка

49. Юлҡотто һунарсы. Охотник Юлготто

50. Кейек ҡаҙҙар. Дикие гуси

51. Ильяс

52. Ишмырҙа. Ишмырза

53. Хажеғәле. Хажигали

54. Ҡолой кантон - Колый-кантон

55. Абдулла ахун

56. Ҡаһарман кантон. Кагарман кантон

57. Түңәрәк күл. Круглое озеро

58. Аҡ сабаҡ. Белая плотва

59. Аслаев

60. Сибай

60а. Сибай (вариант)

61. Абрахман

61а. Абрахман (вариант)

62. Түрәкәй. Начальник

63. Заһидулла. Загидулла

64. Зәйнулла. Зайнулла

65. Ҡыуатов. Куватов

66. Азамат

66а. Азамат (вариант)

67. Һанаҡа. Ханака

68. Ғәйса. Гайса

69. Элмәлек. Эльмалек

70. Таштуғай. Таштугай

70а. Таштуғай. Таштугай (вариант)

71. Зөлхизә. Зюльхизя

71а. Зөлхизә. Зюльхизя (вариант)

72. Ғилмияза. Гильмияза

73. Шәүрә. Шаура

73а. Шәүрә. Шаура (вариант)

73б. Шәүрә. Шаура (вариант)

74. Ашҡаҙар. Ашкадар

74а. Ашҡаҙар. Ашкадар (вариант)

75. Зәлхәбирә. Зюльхабира

76. Мәҙинәкәй. Мадинакай

77. Сеңләү. Сенгляу

78. Күсбикә. Кусьбикя

79. Сәлимәкәй. Салимакай

80. Һандуғас. Соловей

81. Һандуғас менән ҡарлуғас. Саоловей и ласточка

82. Апаһы әйтмәй. Старшая сестра молчит

83. Һары ла сәс. Русые волосы

84. Ирәндек. Иряндык

85. Ҡара юрға. Вороной иноходец

86. Аҡһаҡ ҡола. Хромой саврасый конь

87. Ҡурташ. Курташ

88. Ялсығол. Ялсыгул

89. Киленсәк. Киленсяк

90. Ғәйнифәрхәт. Гайнифархат

91. Порт Артур

92. Ҡара тауыҡ. Черная курица

93. Гөлнәзирә. Гюльназиря

94. Шәл бәйләнем. Шаль вязала

95. Сонайым. Сунаим

96. Йыуаса. Юаса

97. Хәтирә. Хатира 

98. Ҡарабай. Карабай

99. Улай оҡшамай. Так не годится

100. Байыҡ. Баик

101. Зарифа

102. Алты егет. Шесть джигитов

103 Ете ҡыҙ. Семь девушек

104. Суҡ муйыл. Плакучая черемуха

105. Тау йыры. Горная песня

106. Кәкүк. Кукушка

107. Өзләү. Узляу

ИНСТРУМЕНТАЛЬ КӨЙҘӘР. ИНСТРУМЕНТАЛЬНЫЕ МЕЛОДИИ

108. Салауат. Салават

109. Салауат. Салават

110. Салауат. Салават

111. Сыңрау торна. Звенящий (поющий) журавель

112. Ҡыр кәкүге. Степная кукушка.

113. Кәмәлек. Камалек.

114. Аҡ ҡуян. Белый заяц

115. Карауан һарай. Караван-сарай

116. Ҡолой. Колой

117. Абдрахман

117а. Абдрахман (вариант)

118. Юлсы. Путник

119. Сыбай ҡашҡа. Кавалерийский конь со звездочкой на лбу

120. Сәлимәкәй. Салимакай

121. Искәндәр. Искандер

122. Иҫәнғол. Исянгул

123. Зәлифә. Залифа

124. Кәримә. Карима

125. Ҡурайсы байегет көйө. Мелодия кураиста Байегета

126. Ҡурайсы байегет көйө. Мелодия кураиста Байегета

127. Томбойоҡло тәрән күл. Глубокое озеро с кувшинками

128. Ҡыҙыл буйы бүҙәнә. Перепелка в долине реки Кызыл

129. Ҡарға бутҡаһы. Вороний праздник

130. Бала ҡарға. Вороненок

131. Аҡ яурын сал бөркөт. Беркут с белыми плечами и седой головой

132. Инә өйрәк. Утка

133. Бала өйрәк. Утенок

134. Кәкүк. Кукушка

135. Күк ат. Белый конь

136. Ирәндек. Иряндык

136а. Ирәндек. Иряндык

137. Сонтор ҡайроҡ күк ат. Белый конь с коротким хвостом

138. Турат сағылы. Гора турат

138а. Турат сағылы. Гора турат

139. Күк дүнән. Четырехгодовалый сивка

140. Саптар юрға. Игреневый иноходец

141. Ерән бүртә. Рыже-караковый конь

142. Ҡара юрға. Вороной иноходец

142а. Ҡара юрға. Вороной иноходец

143. Дим буйы бүртә ат. Караковый конь в долине реки Демы

144. Бүртә ат. Караковый конь

145. Йыл башы. Начало года

146. Юлтый

147. Игеҙәк. Близнецы

148. Ялан Йәркәй. Ялан Еркей

149. Ҡоҙағый. Сваха

150. Биктамыш

151. Әҙилә. Адиля

152. Йәйәүле Мәхмүт. Пеший Махмут

152а. Йәйәүле Мәхмүт. Пеший Махмут

153. Ташбулат

154. Баһау. Багау

155. Гөльямал. Гюльямал

156. Киленсәк. Сношенька

157. Ҡарабаев. Карабаев

157а. Ҡарабаев. Карабаев

158. Байыҡ. Баик

158а. Мөштәр Байығы. Муштарский Баик

158б. Ҡарт Байыҡ. Старый Баик

158в. Кинйәбай Байығы. Киньябаевский Баик

159. Йыуаса. Юаса

160. Алты егет. Шесть джигитов

161. Ҡарабаев. Карабаев

162. Ҡуңыр сәсле ҡыҙ. Девушка с темными волосами

163. Ете ҡыҙ. Семь девушек

163а. Ете ҡыҙ. Семь девушек

164. Һимеҙ ҡыҙ. Полная девушка

164а. Һимеҙ ҡыҙ. Полная девушка

164б. Һимеҙ ҡыҙ. Полная девушка

165. Зарифа

166. Мөғлифә. Муглифа

167. Мөстәхибә. Мустахибя

168. Заһита. Загита

169. Зөлфиә. Зульфия

170. Бикә. Бикя

171. Ҡара сәс. Карасяс

172. Шәмси. Шамси

173. Ғәйшә. Гейша

173а. Ғәйшә. Гейша

174. Маһинур. Магинур

175. Зада

176. Суҡ муйыл. Плакучая черемуха

177. Аҡ сәскә. Белый цветок

178. Ҡарттар бейеүе. Танец стариков

179. Бейеү көйө. Плясовая

180. Бейеү көйө. Плясовая

181. Ҡарттар бейеүе. Танец стариков

182. Ҡыҙҙар бейеүе. Танец девушек

183. Бейеү көйө. Плясовая

184. Бейеү көйө. Плясовая

185. Бейеү көйө. Плясовая

186. Бейеү көйө. Плясовая

187. Бейеү көйө. Плясовая

188. Бейеү көйө. Плясовая

189. Заятүләк. Заятуляк

190. Бейеү көйө. Плясовая

192. Бейеү көйө. Плясовая

193. Һалмаҡ бейеү көйө. Медленная танцевальная меодия

194. Казачий бейеүе. Казачья плясовая

195. Казачий бейеүе. Казачья плясовая

196. Кәрим ҡарт. Старик Карим

197. Ғәбит көйө. Мелодия Габита

198. Игбирҙин. Игбердин

199. Новалихин

200 Айыу майор. Майор медведь

201. Бейеү көйө. Плясовая

202. Чижик көйө. Плясовая Чижик

203. Ялсығол. Ялсыгул

204. Салауат маршы. Марш Салавата

205. Салауат маршы. Марш Салавата

206. Перовский маршы. Перовский марш

207. Поход маршы. Походный марш

208. Боевой марш

209. Поход маршы. Походный марш

210. Поход маршы. Походный марш

211. Байегет маршы. Марш Байегета

212. Ҡаҙан алған марш. Марш о взятии казани

213. Развод

214. Маршрут

215. Дәүләтшин. Давлетшин

216. Алсыҡбай. Алсыкбай

217. Манеж

218. Туҡтамышев

219. Ҡарамышев (Йосоп майор). Карамышев (Майор Юсуф)

220. Бикташев

Тексты песен даны в свободном (не эквиритмическом) переводе Н. Е. Милованова.
Тексты песен в комментариях № 15, 30, 31а, 33а, 71а, 90, 94 даны в переводах составителей.

 

Килен — киленсәк, ҡыҙ — ҡырҡынсаҡ